<bgsound src="sher.wav" loop="infinite">
 
بۆچوون و فه‌تواکانی
پرس و راوێژ لەسەر ژنان و سكبوون.؟

پرس و راوێژ لەسەر ژنان و سكبوون.؟

نووسین و وەڵامدانەوەی شێخ ئەحمەد كاكە مەحمود

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

وەڵام/

1- ئەو خوێنەی بەهەر هۆیەكەوە لە ژنی دووگیان پەیدا ببێ، بۆ نموونە: دەكەوێتە خوارەوە لە شوێنێك، بە حەیز دانانرێت، واتە: پاكەو نوێژو رۆژو ئەنجام دەدات.

2- یەكێ‌ لەزاناكان دەڵێ‌: حیكمەت لە خوێنی حەیزدا ئەوەیە كاتێ‌ سك دەبێ‌ منداڵەكە بەو خوێنە نەش و نماو گەشە دەكاو زرۆبەی ژنان خوێنیان نامێنێ‌.

3- ژنی دووگیان ناكەوێتە حەیزەوە.

4- ئەگەر خوێنی بەربوو پێویستە بەئەندازەی سووڕی خوێنی خۆی دەست لەنوێژو رۆژوو هەڵبگرێت، ئەوسا خۆی بشۆرێت و دەست بكاتەوە بە نوێژو رۆژووەكەی.

5- شێوەی جێبەجێكردنی نوێژەكەی: (فەرج)ی پاك دەشۆرێ‌ و پارچەیە لۆكە دەخاتە سەریی و شەتەكی دەدات.

6- ئەو ژنەی تووشی بەربوونی خوێن (نەزیف) دەبێ‌، دەتوانێ‌ نوێژی نیوەرۆ لەگەڵ عەسر، یان عەسر لەگەڵ نیوەرۆ بكات، نوێژەكانی شێوان و خەوتنانیش هەروا.

7- دەرهێنانی منداڵدان ئەگەر زەروورەتێك هەبوو بۆ دەرهێنانی قەیدی نییە، ئەگینا واجبە كاری وا نەكرێت، واتە: (حەرامە بەبێ هۆ دەرهێنانی).

8- بەستنی دەرگای منداڵدان.. لەكاتی زەروورەت و پێویستدا وەكو تووش بوونی ژنەكە بەنەخۆشیی: شەكرە، پاڵەپەستۆی خوێن، قەیدی نییە، چونكە منداڵ نائاسایی دەبێ‌.

9- بەكارهێنانی دەرمان بۆ راگرتنی منداڵبوون.. لەكاتی زەروورەت بەشێوەیەكی كاتی قەیدی نیە.

10- رێكخستنی شێوەی منداڵبوون (تنظیم الحمل).. هیچ قەیدێكی نیە، بەتایبەتی ساڵی یەكەم و دووەمی شیردان بە منداڵ، بۆ ئەوەی دووبارە سكی نەبێتەوە تا ئەم لە شیر دەبرێتەوە.

11- متووربە كردنی ژن (التلقیح الصناعی).. (ئیبن باز) دەڵێ‌: من خۆم رێگە نادەم و ئامۆژگارییان دەكەم بەكاری نەهێنن، بەڵام هەندێ‌ لە زانایانی هاوچەرخ لەگەڵ ریعایەتی یاساو رێسای ئیسلام رێگە دەدەن.

12- منداڵ لە باربردن (الإجهاض).. لەباربردنی منداڵ – ئەگەر لە زیناش بێت – دروست نییەو منداڵەكەش دەدرێ‌ بەو كەسە لەگەڵی جووتبووە.

13- لەباربردنی كۆرپەلەی كەمئەندام و ناتەواو (المعوق).. لیژنەی فەتوای هەمیشەیی لە (سعوودیە) دەڵێن: رێ‌ بە لەباربردنی ئەو كۆرپەلە ناتەواوە نادرێت، ئەگەرچی پزیشكیش بڵێ‌ چەند رۆژێكی تر لە سكیا دەمرێت، یان بە (معوق)ی لەدایك دەبێ‌، چونكە كوشتنی هیچ (نەفس)ێك بە ناهەق حەڵاڵ نەكراوە.

14- دانانی سنوورێك بۆ منداڵ بوون (دوان، سییان، چوار..) بێ‌ هۆیەكی شەرعیی و پەسەند، وەكو ئەوە دایك نەخۆش بێت، یان منداڵی زۆریان هەبێت – دروست نییە، بەڵام لەو حاڵەتەدا دەتوانێ‌ دەرمان بەكار بهێنێ‌ بۆ ماوەیەك رایگرێ‌، واتە: بۆ هەتا هەتایی رێ‌ نەدراوە بۆ راگرتنی.

15- منداڵی ناو شوشە (طفل الأنابیب) زاناكان رێیان لێگرتووە، چونكە (عەورەت)ی تێدا دەردەكەوێ‌ و، دەست بە (عەورەت)ەوە دەدرێت.

16- ئەگەر ژنێك دووگیان بێت لە (زینا)، ئایا دەتوانرێ‌ مارە بكرێت بۆ پیاوێكی تر؟ بێگومان نیكاحی وا دا نامەزرێت، چونكە لە فەرموودەدا هاتووە: ((لا توطأ حامل حتی تضع)).

17- ئایا ژنی دووگیان سەرجێیی لەگەڵ دەكرێ‌..؟ بەڵێ‌ ئەگەر (حەمل)ـەكە تووشی زیان نەبێت.

18- ژنی دوو گیان تەڵاقی دەكەوێ‌..؟ بەڵێ‌ لەو ماوەیەشدا دەبێ‌ نەفەقەی ژنەكە بدات تا سكەكەی دا دەنێت.

19- لای كەمی ماوەی منداڵ لە سكدا (6) مانگە.

20- ئایا لەبەر دەست كورتی دەكرێ‌ ڕێ‌ لە منداڵ بوون بگیردرێ‌..؟ نەخێر، چونكە رزق و رۆزیی هەمووان لەسەر خودایە.

21- ژنێك بێ‌ خوێن منداڵی بوو، ئاخۆ دروستە نوێژەكانی بكاو مێردەكەی سەرجێیی لەگەڵ بكا.؟ بەڵێ‌ ئەگەر ژنێك بێ‌ خوێن منداڵی بوو، دەبێ‌ خۆی بشۆرێ‌ و نوێژ بكاو رۆژوو بگرێت، مێردەكەشی دەتوانێ‌ سەرجێیی لەگەڵ بكات.

22- ئەگەر پاش تەڵاقدانی ژنەكەی (بە یەك تەڵاق) دەركەوت دووگیان بووە.. ئایا مێردەكەی دەتوانێ‌ بیگێرێتەوە لای خۆی؟ بەڵێ‌ بەر لەدانانی سكەكەی دەتوانێ‌، ژنەكە رازیی بێت یان رازی نەبێت، بەڵام پاش دانانی سكەكەی بۆی نییە بیگێرێتەوە، مەگەر بە نیكاحێكی تازەو مارەیی و ئامادەبوونی (وەلیی)و شایەت.

23- ئەگەر ژنێكی دووگیان كۆرپەلەیەكی وای لەبارچوو بەرەو دروستبوون و دەركەوتنی ئەندامەكانی دەچوو، ئەوا بە زەیسان دادەنرێت، خۆ ئەگەر نیشانەی دروست بوون (تخلق)ی لێ دەرنەكەوتبوو خوێنی هەبوو بە (موستەحازە) دادەنرێت.

24- ژنێكی دووگیان زۆر نارەحەت و قەڵسە بە سكەكەی ئاخۆ دەتوانێ‌ لە باری ببات؟ بەڵێ‌ لە تەمەنی چل رۆژی سكەكەیدا دەتوانێ‌، هەروەها پاش ئەوەیش ئەگەر پزیشكەكان بڵێن بە مانەوەی ئەو كەسە دایكەكەی تیا دەچێ‌، یان زیان بە جەستەی دەگەیەنێت.

25- بۆ لە ناوبردنی سكێكی تەمەن چوار مانگ، دەبێ‌ كۆیلەیەك ئازاد بكات، ئەنجا ئەگەر دەست نەكەوت، دوو مانگ بەدوای یەكەوە رۆژوو فەرز كراوە.

26- ژنێكی دووگیان بۆ ماوەی یەك مانگ ئاوێك لە (فەرج)یەوە دێت.. ئەو ئاوە پاكە، واتە: جل و بەرگ و جەستە پیس ناكات، بەڵام دەستنوێژ دەشكێنێ‌.

27- ژنێك لە تەمەنی مانگ و نیوێكی سكیدا كورپەلەیەكی خست، پاشان پزیشك دەستكاری كردو منداڵدانی بۆ شۆری، ئینجا بۆ ماوەی (11) رۆژ خوێن هات، ئەمیش لەو ماوەیەدا دەستی لە نوێژەكانی هەڵگرت، ئایا چی بكات..؟ پێویستە هەموو نوێژەكانی قەزا بكاتەوە، چونكە زاناكان ئەو خوێنە بە خوێنی (نەزیف) دادەنێن، وە دەڵێن: ئەگەر تەمەنی ئەو كۆرپەلەیە لە (81) رۆژ كەمتر بوو، ئەوا هەر خوێنێك پاش ئەو بێت خوێنی (نەزیف)ـە، واتە: حەیز نییە، كەوابوو نوێژەكانیشی بكات، خۆ ئەگەر تەمەنی سكەكەی زۆرتر بوو لە (81) رۆژ، هەر خوێنێ‌ بێت بە خوێنی زەیسانی دادەنرێت، واتە: دەبێ‌ تا نەمانی خوێنەكە، یان تا چل رۆژ نوێژ نەكات، ئەوسا خۆی دەشۆرێ‌ و نوێژ دەكات.

فايبر / 07702493755

لينكي به يج/
https://www.facebook.com/ahmadkakmahmood/photos/a.304749659616541.69624.303702429721264/812515165506652/?type=1&__mref=message_bubble


   ‌ 10562 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌
15/08/2015

هه‌موو مافه‌کان پارێزراوه بۆ ماڵپه‌ڕی مامۆستا مه‌لا ئه‌حمه‌د کاکه محمود - ساڵی دامه‌زراندن: 1428 - 1439 / 2008 - 2018
Create By: Telerik For IT Solutions
Facebook